4 Ara 2022 3 dakika

­čĆ┤ÔÇŹÔśá´ŞĆKorsan ├ža─č─▒n─▒n ba┼člang─▒c─▒

­čĆ┤ÔÇŹÔśá´ŞĆKorsan ├ža─č─▒n─▒n ba┼člang─▒c─▒
Photo by chris robert / Unsplash

Dev teknoloji ┼čirketlerindeki i┼čten ├ž─▒karmalar, bir korsan ├ža─č─▒n─▒n ba┼člang─▒c─▒ olabilir.

1.

Dev teknoloji ┼čirketlerinin ba┼č─▒ ├žekti─či b├╝y├╝k bir i┼čten ├ž─▒karma dalgas─▒n─▒n ortas─▒nday─▒z. Meta 11 bin ki┼čiyi, Twitter 2500 ki┼čiyi, Intel personelin %20ÔÇÖsini, Stripe %14ÔÇÖ├╝n├╝, Lyft %13ÔÇÖ├╝n├╝ i┼čten ├ž─▒kard─▒. Apple i┼če al─▒mlar─▒ durdurdu, Amazon 10 bin ki┼čiyi ├ž─▒karmaya haz─▒rlan─▒yor.

├ço─ču analist do─čal olarak bu b├╝y├╝k daralmay─▒ olumsuz yorumluyor ama ka├ž─▒rd─▒klar─▒ ├Ânemli bir nokta var: Bu i┼čten ├ž─▒karmalar, bir korsan ├ža─č─▒n─▒n ba┼člang─▒c─▒ olabilir.

2.

Bat─▒ d├╝nyas─▒ 1650 ile 1725 y─▒llar─▒ aras─▒n─▒ Korsanlar─▒n Alt─▒n ├ça─č─▒ olarak kabul ediyor. Kaptan Bartholomew Roberts da, bu alt─▒n ├ža─č─▒n en ba┼čar─▒l─▒ korsan─▒.

Kaptan Roberts, bug├╝n Johnny DeppÔÇÖin canland─▒rd─▒─č─▒ Jack Sparrow karakteri gibi, pop├╝ler k├╝lt├╝r├╝n ├žizdi─či korsan profilinin ilham kayna─č─▒. 400ÔÇÖden fazla ├Âd├╝l├╝ var.

┼×aka yapm─▒yorum. Korsan camias─▒nda ├Âd├╝l sahibi olmak ├Ânemli. ├ç├╝nk├╝ bu ├Âd├╝ller reklamc─▒l─▒k ├Âd├╝lleri gibi paras─▒n─▒ ├Âdeyene bol keseden da─č─▒t─▒lm─▒yor. Korsan camias─▒nda ├Âd├╝l almak demek, bir silahl─▒ ├žat─▒┼čmayla bir gemiyi ve geminin ta┼č─▒d─▒─č─▒ y├╝k├╝ ele ge├žirmek demek. Kaptan Roberts bunu 400 kereden fazla yapm─▒┼č, bu y├╝zden de tarihteki en ÔÇťba┼čar─▒l─▒ÔÇŁ korsan olarak kabul ediliyor.

RobertsÔÇÖin ya┼čad─▒─č─▒ ├ža─č─▒n korsanl─▒─č─▒n alt─▒n ├ža─č─▒ olarak an─▒lmas─▒, tamamen o d├Ânemki ┼čartlarla ilgili. ─░ngiltere, ─░spanya, Hollanda, Portekiz ve Fransa imparatorluklar─▒ aras─▒nda, deniz ticareti ve s├Âm├╝rgecilik yar─▒┼č─▒, bu d├Ânemde iyice k─▒z─▒┼čmaya ba┼čl─▒yor. Ve Amerika, Afrika ve Hindistan ├╝zerinden AvrupaÔÇÖya s├╝rekli de─čerli mallar ta┼č─▒yan gemiler, o gemilerde ├žal─▒┼čan baz─▒ denizcilerin i┼čtah─▒n─▒ kabart─▒yor.

Denizciler i├žin donanmaya ba─čl─▒ bir ticaret gemisinde 3 kuru┼č maa┼čla ├žal─▒┼čmak yerine korsan olmak, evet daha riskli, ama hem daha e─členceli hem de daha bol kazan├žl─▒ g├Âr├╝n├╝yor.

Mesela Kaptan Roberts da korsan olmadan ├Ânce ─░ngiliz Ticaret Donanmas─▒ÔÇÖnda ├žal─▒┼č─▒yordu ve maa┼č─▒ ayda 4 SterlinÔÇÖden azd─▒. Belki daha da ├Ânemlisi, Kaptan Roberts donanmada ├žal─▒┼čmaya devam etseydi, y├╝kselip kaptan olma ┼čans─▒ yoktu. ÔÇťSeniorÔÇŁ bir tayfa olarak hayat─▒na devam edecekti.

Ama korsan olarak yeni bir kariyeri se├žen Roberts, tarihe ad─▒n─▒ en ├Ânemli kaptanlardan biri olarak yazd─▒rd─▒. Nereye gelmeye ├žal─▒┼čt─▒─č─▒m─▒ anlad─▒n─▒z san─▒r─▒m.

3.

Korsanlar─▒n Alt─▒n ├ça─č─▒ olarak adland─▒r─▒lan d├Ânemde Roberts gibi ÔÇťb├╝y├╝kÔÇŁ kaptanlar ├ž─▒kmas─▒n─▒, korsanlar─▒n ├žok ÔÇťba┼čar─▒l─▒ÔÇŁ olmas─▒n─▒ ve imparatorluklara ├žok b├╝y├╝k zarar verebilmelerini ├žo─ču tarih├ži, korsanlar─▒n korsan olmadan ├Ânce kraliyet donanmalar─▒nda ald─▒klar─▒ e─čitime ba─čl─▒yor.

Roberts da dahil olmak ├╝zere d├Ânemin ba┼čar─▒l─▒ korsanlar─▒n─▒n ├žo─ču, meslek hayat─▒na, imparatorluk donanmalar─▒nda ba┼člam─▒┼č. Oradan ald─▒klar─▒ e─čitimi ve tecr├╝beyi, yeni -korsan- ama├žlar─▒ i├žin kulland─▒klar─▒nda, ba┼č edilmesi zor d├╝┼čmanlar haline gelmi┼čler.

Ayr─▒ca daha ├Ânce ├žal─▒┼čt─▒klar─▒ gemilerin ve kaptanlar─▒n rotalar─▒n─▒, davran─▒┼č bi├žimlerini, sava┼č kapasitelerini, k─▒sacas─▒ donanman─▒n i├žini-d─▒┼č─▒n─▒ bilmeleri, donanmaya kar┼č─▒ sava┼č─▒rken korsanlar─▒ avantajl─▒ hale getirmi┼č.

MetaÔÇÖy─▒, AmazonÔÇÖu, TwitterÔÇÖ─▒ ve di─čerlerini bug├╝n├╝n imparatorluklar─▒ kabul edersek, ┼ču an binlerce imparatorluk denizcisi, donanmadan at─▒lm─▒┼č durumda. Ve bu denizcilerin a├ž kalacak halleri yok. Para kazanmak ve hayatlar─▒na devam etmek zorundalar. Sizce ne yapacaklar?

Evet, bir k─▒sm─▒ mutlaka ba┼čka ÔÇťimparatorluklarÔÇŁ i├žin ├žal─▒┼čmaya ba┼člayacakt─▒r. Ama emin olun, baz─▒lar─▒ da Kaptan RobertsÔÇÖ─▒n se├žti─či yolu se├žecektir.

├ľn├╝m├╝zdeki d├Ânemde, imparatorluklar─▒n ba┼č─▒n─▒ ├žok a─čr─▒tacak ├Ânemli giri┼čimler g├Ârebiliriz. Haz─▒rl─▒kl─▒ olal─▒m, keyifle izleyelim.


Ge├žen y─▒l─▒n en ├žok okunanlar─▒

Y─▒l─▒n en ├žok okunanlar─▒
2022ÔÇÖde en ├žok okunan 10 hikaye, 10 ipucu, 5 ├Âzel makale









Harika! Ba┼čar─▒yla kaydoldunuz.
Tekrar ho┼čgeldin! Ba┼čar─▒yla giri┼č yapt─▒n.
Engin Tezcan sitesine ba┼čar─▒yla abone oldun.
Ba─člant─▒n─▒z─▒n s├╝resi doldu.
Ba┼čar─▒! Oturum a├žmak i├žin sihirli ba─člant─▒ i├žin e-postan─▒z─▒ kontrol edin.
Ba┼čar─▒l─▒! Faturaland─▒rma bilgilerin g├╝ncellendi.
Faturaland─▒rma bilgileriniz g├╝ncellenemedi.